Bosh sahifa › Grammatika › 〜得ない
〜得ない N2
...ishi mumkin emas, ...a olmaydi
Shakllanishi
- V-ます語幹 + 得ない
Izoh
Biror narsaning sodir boʻlishi yoki amalga oshishi mantiqan yoki obyektiv sabablarga koʻra mumkin emasligini bildiradi. Shaxsning qobiliyati emas, imkoniyat yoʻqligi haqida gapiriladi. Eng koʻp ishlatiladigan shakli — 「あり得ない」. Yozma va rasmiy uslubga xos.
Oʻxshash shakllardan farqi
Oʻxshashlari: 「〜ようがない」, 可能形 inkori 「〜られない」, 「〜かねる」. 「〜得ない」 biror narsa mantiqan yoki obʼektiv sababga koʻra yuz berishi mumkin emasligini bildiradi 「( あり得ない」), shaxs qobiliyati uchun esa 「〜られない」 ishlatiladi. 「〜ようがない」 usul yoki vosita yoʻqligini, 「〜かねる」 muloyim rad etishni bildiradi. 「得ない」 yozma, rasmiy uslubga xos.
Misollar (6)
- そんなことはあり得ない。Bunday boʻlishi mumkin emas.
- この計画は彼の協力なしには実現し得ない。Bu reja uning yordamisiz amalga oshishi mumkin emas.
- 彼が試験に落ちるなんて、あり得ない。Uning imtihondan yiqilishi aqlga sigʻmaydi.
- 一人でこの仕事を一日で終えることはなし得ない。Bu ishni bir kunda yolgʻiz tugatib boʻlmaydi.
- 彼女がうそをつくなんて考え得ない。Uning yolgʻon gapirishini tasavvur qilib boʻlmaydi.
- あの状況では他の選択はあり得なかった。U vaziyatda boshqa tanlov boʻlishi mumkin emas edi.
Eslatmalar
- Inkor shakli faqat 「得ない」 「( うない」 deyilmaydi). Qobiliyat haqida 「〜られない」 ishlatiladi.
Oʻzingizni sinang
Savolni bosing — javob ochiladi.
あの真面目な彼が約束を忘れるなんて、あり( )。
- 得ない
- かねない
- がたい
- ようがない
U shunday mas'uliyatli odam, va'dasini unutishi mumkin emas.
あり得ない = bo'lishi mumkin emas. ありかねない yoki ありがたい boshqa ma'noga ega.
この計画が一日で完成するなど、普通では考え( )ことだ。
- かねる
- やすい
- 得ない
- そうな
Bu rejaning bir kunda bitishini oddiy holda tasavvur qilib bo'lmaydi.
V-ます語幹 + 得ない = '...ib bo'lmaydi'. 考えやすい ma'no jihatdan teskari.
こんなに練習した彼が負けるなんて、あり( )。
- 得ない
- 得る
- かねない
- がたい
Shuncha mashq qilgan uning yutqazishi mumkin emas.
ありえない – bo'lishi mumkin emas. ありがたい 'minnatdor' ma'nosini beradi.
彼の協力なしでは、この計画の成功はあり( )。
- 得る
- 得ない
- やすい
- がちだ
Uning yordamisiz bu rejaning muvaffaqiyati bo'lishi mumkin emas.
'Imkonsiz' – V-ます語幹+得ない.
宇宙の大きさは、人間には想像し( )ほどだ。
- 得る
- かねる
- 得ない
- やすい
Koinotning kattaligi inson tasavvur qila olmaydigan darajada.
想像し得ない – tasavvur qilib bo'lmaydi.
こんな簡単な問題を[ 彼 / あり得ない / が / 間違えるなど ]。
こんな簡単な問題を彼が★間違えるなどあり得ない。
Bunday oson masalada uning xato qilishi mumkin emas.
あの[ 正直な / ことはあり得ない / うそをつく / 彼が ]。
あの★正直な彼がうそをつくことはあり得ない。
O'sha halol odamning yolg'on gapirishi mumkin emas.
そんな[ 失敗 / 得ない / 起こり / は ]はずだ。
そんな失敗★は起こり得ないはずだ。
Bunday xato yuz berishi mumkin emas.
そんな[ 都合 / あり得ない / いい話は / の ]。
そんな都合の★いい話はあり得ない。
Bunday qulay gap bo'lishi mumkin emas.
犯人以外には[ 彼は / 知り / 情報を / 得ない ]知っていた。
犯人以外には知り得ない情報を★彼は知っていた。
U jinoyatchidan boshqa hech kim bila olmaydigan ma'lumotni bilardi.
Shu guruhdagi boshqa grammatikalar
- 〜にくい ...qilish qiyin, noqulay
- 〜やすい ...qilish oson, qulay; ...ga moyil
- 〜得る∕〜得る ...ishi mumkin, ...a oladi
- 〜かねる ...a olmayman (muloyim rad)
- 〜がたい ...qilish qiyin, deyarli ...qilib boʻlmaydi
- 〜ようがない∕〜ようもない ...ning iloji yoʻq, ...qilib boʻlmaydi
- 〜なさい ...qil! (buyruq; kattadan kichikka)
- 〜たまえ ...qil(gin) (yuqoridan buyruq, eski erkaklar tili)