Bosh sahifa › Grammatika › 〜がる∕〜がり
〜がる∕〜がり N3
...ligini (tashqaridan) koʻrsatmoq; ...lovchi odam
Shakllanishi
- イA の語幹 + がる
- ナA + がる
- V-ます語幹 + たがる
- イA ∕ナA の語幹 + がり
Izoh
His-tuygʻu bildiruvchi sifatlarni 「( 寒い」, 「欲しい」, 「怖い」) uchinchi shaxsga nisbatan ishlatganda qoʻshiladi: boshqa odamning ichki holatini bevosita bilib boʻlmagani uchun "...ligini koʻrsatmoqda" deb aytiladi. Odatda 「〜がっている」 shaklida keladi. 「〜がり」 shu xususiyatga ega odamni bildiradi: 「寒がり」 ‒ sovuqqa chidamsiz odam, 「怖がり」 ‒ qoʻrqoq.
Oʻxshash shakllardan farqi
Oʻxshashlari: 「〜そうだ(様態)」, 「〜ぶる」, 「〜げ」. 「〜がる」 boshqa odamning his-tuygʻusi yoki istagi xulq-atvorida namoyon boʻlayotganini bildiradi 「( 子供が怖がっている」), 「〜そうだ」 esa gapiruvchining koʻrinishdan qilgan taxmini 「( 怖そうだ」). 「〜ぶる」 — aslida unday boʻlmasa ham oʻzini shunday koʻrsatish (soxta), 「がる」 esa haqiqiy his. 「〜げ」 his-tuygʻu koʻrinishini tasvirlaydi va yozma uslubda.
Misollar (6)
- 私は寒がりなので、冬が苦手です。Men sovuqqa chidamsizman, shuning uchun qishni yoqtirmayman.
- 子どもが新しいおもちゃを欲しがっている。Bola yangi oʻyinchoq istayapti.
- 彼は負けて悔しがっていた。U yutqazib, alam qilayotgandi.
- 兄は暑がりで、冬でも半袖だ。Akam issiqni koʻtarolmaydi, qishda ham kalta yeng kiyadi.
- みんなそのニュースを面白がった。Hamma bu yangilikni qiziq deb topdi.
- 痛がる子どもを病院へ連れて行った。Ogʻriqdan qiynalayotgan bolani kasalxonaga olib bordim.
Eslatmalar
- 1-shaxs: 「私は寒い」; 3-shaxs: 「彼は寒がっている」. 「がる」li feʼl toʻldiruvchini 「を」 bilan oladi: 「ケ ーキを欲しがる」.
Oʻzingizni sinang
Savolni bosing — javob ochiladi.
子供が新しいおもちゃを( )いる。
- 欲しいと
- 欲しそうに
- 欲しくて
- 欲しがって
Bola yangi o'yinchoqni xohlayapti.
Uchinchi shaxsning xohishi 〜がる bilan ifodalanadi: 欲しい → 欲しがる. 欲しそう faqat tashqi ko'rinishni bildiradi va いる bilan bog'lanmaydi.
彼は寒( )なので、冬はいつもコートを2枚着ている。
- らしい
- がり
- げ
- っぽい
U sovuqqa chidamsiz odam, shuning uchun qishda doim ikkita palto kiyadi.
寒がり — sovuqni ko'tara olmaydigan odam (ot). げ va っぽい bunday ma'no bermaydi.
弟は暗い所を( )。
- 怖いがる
- 怖がる
- 怖そうだ
- 怖くなる
Ukam qorong'i joydan qo'rqadi.
イ-sifat asosi + がる: uchinchi shaxsning his-tuyg'usi, を bilan keladi.
子供は何でも親の物を使い( )。
- たい
- たかった
- たがる
- たがり
Bola ota-onasining har qanday narsasini ishlatgisi keladi.
Uchinchi shaxs istagi: V-ます語幹 + たがる.
彼女は恥ずかし( )屋なので、人前で話すのが苦手だ。
- がり
- がる
- げ
- そう
U uyatchan odam, shuning uchun ko'pchilik oldida gapirishga qiynaladi.
〜がり屋: shunday his-tuyg'uga moyil odam.
娘は[ いる / ピアノを / たがって / 習い ]ので、教室を探している。
娘はピアノを習い★たがっているので、教室を探している。
Qizim pianino o'rganishni xohlayotgani uchun, kurs qidiryapman.
妹は[ 私の / 服を / 欲しがっている / 新しい ]。
妹は私の新しい服を★欲しがっている。
Singlim mening yangi kiyimimni xohlayapti.
うちの犬は[ 雷の / 怖がって / 聞くと / 音を ]震える。
うちの犬は雷の音を★聞くと怖がって震える。
Bizning itimiz momaqaldiroq ovozini eshitsa, qo'rqib titraydi.
母は[ 遠くに / 孫に / 会いたがっている / 住む ]。
母は遠くに★住む孫に会いたがっている。
Onam uzoqda yashaydigan nevarasini ko'rgisi kelyapti.
子供は[ 注射 / 泣き出した / 嫌がって / を ]。
子供は★注射を嫌がって泣き出した。
Bola ukolni xohlamay yig'lab yubordi.
Shu guruhdagi boshqa grammatikalar
- V+ように言う∕頼む∕注意する ...qilishni aytmoq (buyruq yoki iltimosni bilvosita yetkazi…
- 〜ようにする∕〜ようにしている∕〜ようにしてください ...qilishga harakat qilmoq; odat qilmoq; ...qilishga haraka…
- 〜ようだ ...ga oʻxshaydi, chamasi (koʻrgan-bilganga asoslangan taxmi…
- 〜そうもない∕〜そうにない ...adiganga oʻxshamaydi
- 〜そうだ(伝聞) ...emish, ...deb eshitdim, aytishlaricha...
- 〜らしい ...emish, ...ga oʻxshaydi (eshitgan maʼlumotga asoslangan)
- 〜そうだ(様態) ...ga oʻxshaydi, ...dek koʻrinadi (koʻrinishiga qarab)
- 〜気味 biroz ...ga moyil, ...namoroq