Bosh sahifa › Grammatika › 〜終わる
〜終わる N3
...ib boʻlmoq, ...ib tugatmoq
Shakllanishi
- V-ます語幹 + 終わる
Izoh
Harakat oxirigacha bajarilib tugaganini bildiradi: 「読み終わる」 ‒ oʻqib boʻlmoq. Odatda boshlanishi va oxiri aniq boʻlgan harakat feʼllari (yemoq, oʻqimoq, yozmoq) bilan ishlatiladi. Qarama-qarshisi 「〜始める」. 「〜終える」 ‒ oʻtimli, biroz rasmiyroq varianti.
Oʻxshash shakllardan farqi
Oʻxshashlari: 「〜きる」, 「〜抜く」, 「〜てしまう」. 「〜終わる」 neytral: harakat shunchaki oxiriga yetdi 「( 読み終わる」). 「〜きる」 "toʻliq, qoldirmay" degan kuchli urgʻu beradi va 「〜きれない」 inkori bilan koʻp keladi, 「〜抜く」 qiyinchilikni yengib, bor kuch bilan oxirigacha yetkazishni bildiradi. 「〜てしまう」 tugatishga his-tuygʻu (afsus yoki yengillik) qoʻshadi.
Misollar (6)
- 全員が食べ終わったら、片付けましょう。Hamma yeb boʻlgach, yigʻishtiramiz.
- レポートを書き終わった。Hisobotni yozib tugatdim.
- 映画を見終わったら、感想を聞かせてね。Filmni koʻrib boʻlgach, taassurotingni aytib ber.
- 説明を聞き終わってから、質問してください。Tushuntirishni tinglab boʻlgach, savol bering.
- 洗濯物を干し終わったところで、雨が降ってきた。Kirlarni yoyib boʻlishim bilan yomgʻir yogʻdi.
- 使い終わったものは元の場所に戻して。Ishlatib boʻlgan narsalarni joyiga qaytar.
Eslatmalar
- 「〜きる」 (N3-017) ‒ "oxirigacha, butunlay"ga urgʻu beradi; 「〜終わる」 ‒ shunchaki tugash.
Oʻzingizni sinang
Savolni bosing — javob ochiladi.
本を読み( )ら、貸してあげます。
- 始めた
- 出した
- 終わった
- かけた
Kitobni o'qib bo'lgach, senga beraman.
V-ます asos + 終わる — 'qilib bo'lmoq'. 始める 'boshlamoq' degani.
全員が書き( )まで、待ってください。
- かける
- 始める
- 出す
- 終わる
Hamma yozib bo'lguncha kuting.
書き終わる — yozishni tugatmoq. 書きかける 'yozib chala qoldirmoq' degani.
この手紙を書き( )ら、出かけます。
- 終わった
- 始めた
- 出した
- 続けた
Bu xatni yozib bo'lgach, chiqib ketaman.
V-ます asos + 終わる — tugatish.
使い( )たら、元の場所に戻してください。
- 続け
- かけ
- 終わっ
- 始め
Ishlatib bo'lganingizdan keyin joyiga qo'ying.
使い終わる — ishlatib bo'lmoq.
みんながご飯を食べ( )前に、片付けを始めないで。
- 始める
- 続ける
- 出す
- 終わる
Hamma ovqatni yeb bo'lmasdan oldin yig'ishtirishni boshlama.
食べ終わる — yeb tugatmoq.
宿題を[ 終わって / やり / 遊びに / から ]行きなさい。
宿題をやり終わって★から遊びに行きなさい。
Uy vazifasini qilib bo'lgach, o'ynagani bor.
この[ 本を / 感想を / 終わったら / 読み ]聞かせてね。
この本を読み★終わったら感想を聞かせてね。
Bu kitobni o'qib bo'lgach, fikringni aytib ber.
レポートを[ 三日 / 書き / までに / 終わる ]かかった。
レポートを書き★終わるまでに三日かかった。
Hisobotni yozib tugatgunimcha uch kun ketdi.
全員が[ 終わった / 話し / 会議を / ところで ]終わりにした。
全員が★話し終わったところで会議を終わりにした。
Hamma gapirib bo'lgach, majlisni yakunladik.
洗濯物を[ 終わって / 干し / 一休み / やっと ]した。
洗濯物を干し終わってやっと★一休みした。
Kirni yoyib bo'lgach, nihoyat biroz dam oldim.
Shu guruhdagi boshqa grammatikalar
- 〜にくい ...qilish qiyin, noqulay
- 〜やすい ...qilish oson, qulay; ...ga moyil
- 〜得ない ...ishi mumkin emas, ...a olmaydi
- 〜得る∕〜得る ...ishi mumkin, ...a oladi
- 〜かねる ...a olmayman (muloyim rad)
- 〜がたい ...qilish qiyin, deyarli ...qilib boʻlmaydi
- 〜ようがない∕〜ようもない ...ning iloji yoʻq, ...qilib boʻlmaydi
- 〜なさい ...qil! (buyruq; kattadan kichikka)