Bosh sahifa › Grammatika › 〜てはいけない
〜てはいけない N5
...qilish mumkin emas (taqiq)
Shakllanishi
- V-て + はいけない
- V-て + はいけません
Izoh
Biror harakatni qilish taqiqlanganini bildiradi: "...qilmang", "...qilish mumkin emas". Qoida, koʻrsatma yoki kattaning kichikka bergan taqiqi uchun ishlatiladi. Kattalarga nisbatan toʻgʻridan-toʻgʻri aytish qattiq eshitiladi, shuning uchun ularga 「〜ないでください」 maʼqulroq. Soʻzlashuvda 「〜ちゃだめ∕ 〜ちゃいけない」 shakli bor.
Oʻxshash shakllardan farqi
Oʻxshashlari: 「〜てはならない」, 「〜な」, 「〜ないでください」. 「〜てはならない」 bilan maʼno bir xil, lekin u yozma, umumiy qoida yoki axloqiy talab, 「てはいけない」 esa ogʻzaki va aniq vaziyatdagi taqiq. 「〜な」 juda qatʼiy, qoʻpol buyruq; 「〜ないでください」 muloyim iltimos shaklidagi taqiq. Ruxsat juftligi: 「〜てもいい」 ↔ 「〜てはいけない」.
Misollar (6)
- ここで写真を撮ってはいけません。Bu yerda suratga olish mumkin emas.
- 授業中に携帯電話を使ってはいけない。Dars vaqtida mobil telefondan foydalanish mumkin emas.
- ここに車を止めてはいけません。Bu yerga mashina qoʻyish mumkin emas.
- 図書館で話してはいけません。Kutubxonada gaplashish mumkin emas.
- 試験中に辞書を見てはいけない。Imtihon paytida lugʻatga qarash mumkin emas.
- 人のものを勝手に使ってはいけない。Birovning narsasini soʻramasdan ishlatish mumkin emas.
Eslatmalar
- Ruxsat: 「〜てもいい」 ↔ taqiq: 「〜てはいけない」. Soʻzlashuvda: 〜ては→〜ちゃ, 〜では→〜じゃ.
Oʻzingizni sinang
Savolni bosing — javob ochiladi.
危ないですから、この川で泳い( )。
- ではいけません
- でもいいです
- だほうがいいです
- でください
Xavfli, bu daryoda suzish mumkin emas.
Taqiq: V-て + はいけない (泳ぐ → 泳いではいけない). でもいい ruxsat, kontekstga zid.
試験中に隣の人と話し( )。
- てもかまいません
- たほうがいいです
- てはいけません
- てみます
Imtihon paytida yonidagi odam bilan gaplashish mumkin emas.
Imtihon qoidasi – taqiq: 〜てはいけません. てもかまいません 'mayli' degan ruxsat.
ここに車を止め( )。
- てはいけません
- てもいいです
- なければなりません
- なくてもいいです
Bu yerga mashina to'xtatish mumkin emas.
Taqiq: V-て+はいけない.
授業中に携帯電話を使って( )。
- もいいです
- はいけません
- ほしいです
- みます
Dars paytida mobil telefondan foydalanish mumkin emas.
Dars paytidagi qoida – taqiq: 〜てはいけません.
熱があるときは、お風呂に入っ( )よ。
- てもいい
- たらいい
- てはいけない
- たほうがいい
Isitma bo'lganda vannaga tushish mumkin emas.
Sog'liq uchun taqiq – 〜てはいけない.
ここは図書館なので、[ 大きな / で / 声 / 話してはいけません ]。
ここは図書館なので、大きな声★で話してはいけません。
Bu yer kutubxona, baland ovozda gaplashish mumkin emas.
美術館の中[ で / を / 撮ってはいけません / 写真 ]。
美術館の中★で写真を撮ってはいけません。
San'at muzeyi ichida suratga olish mumkin emas.
子供は[ お酒を / いけない / は / 飲んで ]。
子供はお酒を★飲んではいけない。
Bolalar spirtli ichimlik ichishi mumkin emas.
テスト中[ 教科書を / に / はいけない / 見て ]。
テスト中に教科書を★見てはいけない。
Test paytida darslikka qarash mumkin emas.
人の[ 日記を / はいけない / 読んで / 勝手に ]。
人の日記を勝手に読んで★はいけない。
Birovning kundaligini so'roqsiz o'qish mumkin emas.
Shu guruhdagi boshqa grammatikalar
- «V»ていらっしゃる∕〜でいらっしゃる ...yaptilar, ...ib turibdilar; ...dirlar (hurmat shakli)
- «V»ております ...yapman, ...ib turibman 「(〜ています」ning kamtarona shakli)
- 〜てはいられない∕〜ではいられない ...qilib oʻtirolmaymiz, ...qilib turish mumkin emas
- 〜てばかりはいられない faqat ...qilib oʻtira olmaymiz (boshqa ish qilish kerak)
- 〜てもいい∕〜てもよろしい ...qilsa boʻladi, mayli (ruxsat)
- 〜てはならない ...qilmaslik kerak, ...ish mumkin emas (qatʼiy taqiq)
- 〜てほしい (boshqa birov) ...qilishini istamoq
- 〜てみる ...qilib koʻrmoq (sinab koʻrish)