Bosh sahifa › Grammatika › 〜うちに∕〜ないうちに
〜うちに∕〜ないうちに N3
...ligida, ...ekan (holat oʻzgarmasidan); ...masdan turib
Shakllanishi
- V-る∕ V-ている + うちに
- V-ない + うちに
- イA-い∕ナA-な∕ N-の + うちに
Izoh
Biror holat davom etayotgan paytda, u oʻzgarib ketmasidan oldin ish qilish kerakligini bildiradi: 「若いうちに」 ‒ yoshligingda (keyin kech boʻladi). 「〜ないうちに」 ‒ "...masdan oldin" (masalan, qorongʻi tushmasdan). 「〜ているうちに」 esa biror ishni qilib turganda sezmay boshqa oʻzgarish yuz berganini bildiradi. 「〜前に」dan farqi: 「うちに」da "keyin imkon boʻlmaydi" degan ohang bor.
Oʻxshash shakllardan farqi
Oʻxshashlari: 「〜前に」, 「〜間に」, 「〜最中に」. 「〜うちに」 holat oʻzgarmasidan oldin fursatdan foydalanishni bildiradi, "keyin imkon boʻlmaydi" ohangi bor: 「若いうちに」; 「〜前に」 esa faqat vaqt tartibini aytadi. 「〜間に」 aniq chegarali muddat ichidagi ishni bunday ohangsiz bildiradi. 「〜ているうちに」 ning "sezmay oʻzgarib qoldi" maʼnosi esa 「最中に」 dagi toʻsatdan xalaqitdan farqli, asta- sekin oʻzgarishni bildiradi.
Misollar (6)
- 暗くならないうちに家に帰りましょう。Qorongʻi tushmasdan uyga qaytaylik.
- 雨が降らないうちに、帰りましょう。Yomgʻir yogʻmasdan turib qaytaylik.
- 忘れないうちに、メモしておこう。Unutmasdan turib yozib qoʻyay.
- 元気なうちに、やりたいことをやっておく。Sogʻ ekanman, qilmoqchi boʻlgan ishlarimni qilib olaman.
- 話しているうちに、彼がいい人だとわかった。Gaplashib turib, uning yaxshi odamligini bildim.
- 冷めないうちにどうぞ。Sovumasdan oling.
Eslatmalar
- 「本を読んでいるうちに寝てしまった」 ‒ kitob oʻqib oʻtirib, uxlab qolibman.
Oʻzingizni sinang
Savolni bosing — javob ochiladi.
忘れない( )、メモしておこう。
- うちに
- あいだ
- まえに
- とき
Unutib qo'ymasimdan oldin yozib qo'yay.
V-ない + うちに — 'holat o'zgarmasidan oldin'. まえに inkor shakl bilan kelmaydi.
若い( )、いろいろな国へ行ってみたい。
- とたんに
- 最中に
- ばかりに
- うちに
Yoshligimda turli mamlakatlarga borib ko'rmoqchiman.
イA-い + うちに — 'shu holat davom etayotganda'. とたんに 'shu zahoti' degani.
熱い( )、どうぞ召し上がってください。
- あいだ
- うちに
- まえに
- とたん
Issiqligida marhamat, tanovul qiling.
イA + うちに: holat o'zgarmasidan.
暗くならない( )、家に帰りましょう。
- まえに
- あいだ
- とき
- うちに
Qorong'i tushmasdan uyga qaytaylik.
V-ない + うちに: ...masdan turib.
本を読んでいる( )、眠ってしまった。
- とたん
- 次第
- うちに
- ついでに
Kitob o'qib o'tirib, uxlab qolibman.
V-ている + うちに: jarayon davomida beixtiyor o'zgarish.
雨が[ 降らない / 早く / 帰りましょう / うちに ]。
雨が降らないうちに★早く帰りましょう。
Yomg'ir yog'masidan oldin tezroq qaytaylik.
[ 一緒に / 両親が / うちに / 元気な ]旅行したい。
両親が元気な★うちに一緒に旅行したい。
Ota-onam sog'ligida birga sayohat qilmoqchiman.
[ 暮れて / 知らない / 日が / うちに ]いた。
知らない★うちに日が暮れていた。
Bilmay qolibman, kun botib qolgan ekan.
[ 飲んで / 冷めない / スープを / うちに ]ください。
冷めないうちにスープを★飲んでください。
Sovumasdan sho'rvani iching.
[ 国へ / 独身の / いろいろな / うちに ]行ってみたい。
★独身のうちにいろいろな国へ行ってみたい。
Bo'ydoqligimda turli mamlakatlarga borib ko'rmoqchiman.
Shu guruhdagi boshqa grammatikalar
- 〜通り(に)∕〜通り∕〜とおりだ ...dek, ...ga muvofiq, aynan ...gandek
- 〜場合は ...boʻlgan holda, ...boʻlgan taqdirda
- 〜限り∕〜限りは∕〜限りでは ...ekan (shart); ... darajada; ...ning bilishicha
- 〜くせに∕〜くせして ...boʻla turib (norozilik, tanbeh bilan)
- 〜反面 ...boʻlsa-da, boshqa tomondan esa
- 〜一方で bir tomondan..., ikkinchi tomondan esa
- 〜おかげで∕〜おかげだ ...tufayli, ...sharofati bilan
- 〜せいで∕〜せいか ...ning dastidan, ...tufayli (salbiy); ...danmi