Bosh sahifa › Grammatika › 丁寧形・普通形
丁寧形・普通形 N5
gapning hurmat (desu/masu) va oddiy shakllari
Shakllanishi
- 丁寧形: V-ます語幹 + ます/N・ナA + です/イA-い + です
- 普通形: V-る・V-ない・V-た/N・ナA + だ/イA-い
Izoh
Yapon tilida gap ikki uslubda tugashi mumkin: 「です・ます」 bilan tugaydigan hurmat (muloyim) shakl va oddiy shakl. Hurmat shakl notanish, katta yoshdagi va yuqori lavozimdagi odamlar bilan, oddiy shakl esa do'stlar va oila a'zolari bilan gaplashganda ishlatiladi. Oddiy shaklda savol odatda 「か」 siz, ohang ko'tarilib aytiladi: 「行く?」, 「元気?」.
Oʻxshash shakllardan farqi
Oddiy shaklni notanish yoki katta yoshdagi odamga ishlatish qo'pol eshitiladi. Oddiy savolda ot va 「な」-sifatdan keyin 「だ」 tushib qoladi: 「元気だ?」 emas, 「元気?」. Yozma matnlarda (gazeta, maqola) ham oddiy shakl ishlatiladi.
Misollar (6)
- A「あした 東京へ 行く?」B「うん、行く。」A: Ertaga Tokioga borasanmi? B: Ha, boraman.
- きのうは とても寒かったね。Kecha juda sovuq bo'ldi-ya.
- あした、学校へ行きます。/あした、学校へ行く。Ertaga maktabga boraman. (hurmat / oddiy)
- きのうは寒かったです。/きのうは寒かった。Kecha sovuq edi. (hurmat / oddiy)
- これはわたしの本です。/これはわたしの本だ。Bu mening kitobim. (hurmat / oddiy)
- お腹すいた?—うん、すいた。Qorning ochdimi? — Ha, ochdi.
Eslatmalar
- Do'stga: うん/ううん; kattaga: はい/いいえ.
Oʻzingizni sinang
Savolni bosing — javob ochiladi.
A「今日、ひま?」B「うん、( )。」
- ひまくない
- ひまだよ
- ひまでした
- ひまかった
A: Bugun bo'shmisan? B: Ha, bo'shman.
Oddiy uslubda な-sifat 「だ」 bilan: 「ひまだよ」. 「ひまくない」, 「ひまかった」 xato.
A「きのうの パーティー、楽しかった?」B「うん、とても( )よ。」
- 楽しいだった
- 楽しいでした
- 楽しかった
- 楽しくて
A: Kechagi ziyofat qiziq bo'ldimi? B: Ha, juda qiziq bo'ldi.
い-sifatning oddiy o'tgan zamoni 「楽しかった」; 「楽しいだった」 xato.
(日記)きのうは一日中うちにいた。とても( )。
- 暇だった
- 暇かった
- 暇でしたった
- 暇いだった
(Kundalik) Kecha kun bo'yi uyda edim. Juda bo'sh edim.
な-sifat oddiy o'tgan zamoni: 〜だった.
A:あした、学校へ行く?B:ううん、( )。
- 行かないだ
- 行かない
- 行きない
- 行くない
A: Ertaga maktabga borasanmi? B: Yo'q, bormayman.
行く ning oddiy inkori: 行かない.
「行きました」の普通形は「( )」です。
- 行きた
- 行いた
- 行くた
- 行った
'Ikimashita' ning oddiy shakli 'itta'.
行く – istisno: 行った.
きのうは 雨[ だった / 行かなかった / どこへも / から ]。
きのうは 雨だったから★どこへも行かなかった。
Kecha yomg'ir bo'lgani uchun hech qayerga bormadim.
きのうは[ 仕事を / 日曜日 / けど / だった ]した。
きのうは日曜日★だったけど仕事をした。
Kecha yakshanba edi, lekin ishladim.
この[ 本 / あまり / おもしろくない / は ]。
この本はあまり★おもしろくない。
Bu kitob unchalik qiziq emas.
ぼくはまだ[ ない / 日本へ / ことが / 行った ]。
ぼくはまだ日本へ行った★ことがない。
Men hali Yaponiyaga bormaganman.
あしたは[ 雨 / 家に / から / だ ]いる。
あしたは★雨だから家にいる。
Ertaga yomg'ir, shuning uchun uyda bo'laman.
Shu guruhdagi boshqa grammatikalar
- 尊敬語 Hurmat tili (boshqa odam harakatini ulugʻlash)
- 謙譲語 Kamtarlik tili (oʻz harakatini pastroq qilib aytish)
- 丁寧語 Muloyim til (です‧ます shakli)
- 聞こえる eshitilmoq (tovush oʻz-oʻzidan qulogʻiga kirmoq)
- 見える koʻrinmoq (oʻz-oʻzidan koʻzga tashlanmoq)
- «N»がする (hid, taʼm, ovoz, his) sezilmoq, kelmoq
- 〜ぶる oʻzini ...dek koʻrsatmoq, ...sifatida oʻzini tutmoq
- «N»中∕«N»中 ...davomida, ...jarayonida; butun ... boʻyi