Bosh sahifa › Grammatika › ~て/~くて/~で/~なくて、~(原因)
~て/~くて/~で/~なくて、~(原因) N5
...ib (sababli), ...ganidan (sabab-natija)
Shakllanishi
- V-て + 、文
- イA-く + て、文
- ナA + で、文
- V-ない + くて、文
Izoh
Te-shakl sabab ma'nosida keladi: oldingi qism sabab, keyingisi natija. Natija qismida ko'pincha his-tuyg'u (びっくりしました, 安心しました, 困りました), holat yoki imkonsizlik (行けません, わかりません) bo'ladi. Inkor sabab 「~なくて」 bilan: 「会えなくて寂しいです」.
Oʻxshash shakllardan farqi
「から」「ので」 dan keyin iltimos, taklif, iroda kelishi mumkin; te-shakldan keyin esa yo'q: 「暑くて、窓を開けてください」 noto'g'ri, 「暑いので、窓を開けてください」 to'g'ri. 「~なくて」 (sabab) va 「~ないで」 ('qilmasdan') ni aralashtirmang.
Misollar (6)
- ニュースを聞いて、びっくりしました。Yangilikni eshitib hayron qoldim.
- この問題は難しくて、わかりません。Bu masala qiyinligidan tushunmayapman.
- 手紙をもらって、うれしかったです。Xat olib xursand boʻldim.
- 道がわからなくて、困りました。Yoʻlni bilmaganimdan qiynaldim.
- 家族に会えなくて、寂しいです。Oilam bilan koʻrisha olmaganim uchun sogʻinyapman.
- 事故のニュースを聞いて、びっくりしました。Avariya haqidagi yangilikni eshitib hayron boʻldim.
Eslatmalar
- Natija qismida 〜てください, 〜たい, 〜ましょう kelmaydi.
Oʻzingizni sinang
Savolni bosing — javob ochiladi.
家族に会えなく( )、寂しいです。
- て
- で
- ても
- たら
Oilam bilan ko'risha olmaganim uchun sog'inyapman.
Inkor sabab — 「なくて」.
日曜日は道が( )、遅れてしまいました。
- 込んでも
- 込んで
- 込めば
- 込みながら
Yakshanba kuni yo'l tirband bo'lib, kechikib qoldim.
Sabab → natija: te-shakl 「込んで」.
説明が( )、よくわかりませんでした。
- 複雑に
- 複雑な
- 複雑で
- 複雑だ
Tushuntirish murakkab bo'lgani uchun yaxshi tushunmadim.
な-sifatning te-shakli 「複雑で」.
あの映画は( )、途中で寝てしまいました。
- つまらないで
- つまらなくて
- つまらなかったら
- つまらなくても
U film zerikarli bo'lib, o'rtasida uxlab qoldim.
い-sifat te-shakli: 「つまらない」 → 「つまらなくて」.
地震のニュースを見( )、心配になりました。
- ても
- ば
- ながら
- て
Zilzila yangiligini ko'rib xavotirga tushdim.
His-tuyg'u sababi — te-shakl 「見て」.
このかばんは[ 重くて / できません / ことが / 持つ ]。
このかばんは重くて持つ★ことができません。
Bu sumka og'irligidan ko'tara olmayman.
試験に[ 合格 / うれしい / とても / できて ]です。
試験に合格★できてとてもうれしいです。
Imtihondan o'ta olganim uchun juda xursandman.
部屋が[ 眠れ / 静か / よく / で ]ました。
部屋が静かでよく★眠れました。
Xona sokin bo'lgani uchun yaxshi uxladim.
日本語が[ 困り / わからなくて / とても / 駅で ]ました。
日本語がわからなくて駅で★とても困りました。
Yaponchani tushunmaganim uchun bekatda juda qiynaldim.
友達から[ 手紙 / 来て / うれしかった / が ]です。
友達から★手紙が来てうれしかったです。
Do'stimdan xat kelgani uchun xursand bo'ldim.
Shu guruhdagi boshqa grammatikalar
- «V»ていらっしゃる∕〜でいらっしゃる ...yaptilar, ...ib turibdilar; ...dirlar (hurmat shakli)
- «V»ております ...yapman, ...ib turibman 「(〜ています」ning kamtarona shakli)
- 〜てはいられない∕〜ではいられない ...qilib oʻtirolmaymiz, ...qilib turish mumkin emas
- 〜てばかりはいられない faqat ...qilib oʻtira olmaymiz (boshqa ish qilish kerak)
- 〜てはいけない ...qilish mumkin emas (taqiq)
- 〜てもいい∕〜てもよろしい ...qilsa boʻladi, mayli (ruxsat)
- 〜てはならない ...qilmaslik kerak, ...ish mumkin emas (qatʼiy taqiq)
- 〜てほしい (boshqa birov) ...qilishini istamoq